|
Bahçeşehir
Üniversitesi İletişim
Fakültesi Sinema &
Televizyon Bölümü SİNEMA
KONFERANSI 2005 |
Garplılaşmadan Avrupa Birliği'ne Modernleşme/ Sinema/ Seyir * 1990’ların başında Avustralya’da kültür endüstrileri
yerine kullanılmaya başlayan “yaratı endüstrileri” (“creative industries”)
kavramı artık Birleşmiş Milletler’in kültür politikalarınca da benimsendi. Ancak yaratıcılık da yeni ölçütlerin ortaya
çıkmasıyla yeniden tanımlanmayı gerektiriyor. Örneğin, BBC ve Channel 4
televizyon kanalları yaratıcı anlamda sinema ve televizyona ait formatlar
arasındaki ayrımları muğlaklaştırıyor.
Yeni belirsizliklerin getirdiği kazançlar nelerdir? Yeni teknoloji
mecraları ve ürünlerini de kapsayan bu yeni tanımlama sinema alanında da bazı
değişimler ima ediyor mu? Avrupa Birliği’nin kültür politikalarının yeniden
yapılanması ne yönde gerçekleşiyor? AB’nin sinemaya ilişkin politikaları
neler? "Euroimage" ve benzeri ortak yapım politikalarında öngörülen
"Avrupa kimliği" vurgusuna ve üretilen filmlere ilişkin neler
söylenebilir? Türkiye’nin, ekonomiden siyasete her alanda yeniden
yapılanmasını getiren AB ile müzakere süreci ve gelecekteki olası üyeliği,
sinema alanına da yansıyacak mı? AB, Avrupa sinemaları ile Hollywood
arasındaki ilişkiye nasıl müdahil oluyor? Bu dönüşümlerin Türkiye gibi aday ülkelerin
sinemalarına ne gibi katkıları ya da olumsuz etkileri olabilir? Bu kapsamda
bir yandan prodüksiyon- dağıtım-gösterim süreçleri, diğer yandan “yazar”
(auteur) ve “yıldız” kavramlarına ne
gibi anlamlar yükleniyor ? Avrupa Birliği'ne uyum sağlarken filmin ticari bir meta
olarak algılanması yönünde ne gibi değişiklikler öngörülmektedir? Telif
haklarının alacağı biçim ve uygulamalar, filmlerin yapım- dağıtım-gösterimini
ne yönde etkileyebilir? Telif hakları ve bir filmin meta olarak kavranması
arasındaki ilişkide kültürel farklılıklar ne gibi roller oynayabilir? Yeni teknolojiler yeni bir imgelem ve farklı alımlama
biçimlerinin gelişmesine yol açabilecek mi? İzleme pratiklerimizde ne gibi
dönüşümler beklenebilir? Yeni mecralar, yeni anlatım biçimleri yeni dosya
sıkıştırma yöntemleri (DivX), dijital mecraların daha kaliteli görüntü ve ses
ile donatılmasını sağlarken, dolaşımın yerini paylaşım ve takas mı alıyor?
Türk sinemasının arşivini İnternet'te muhafaza etmek mümkün olacak mı? ADSL
ile İnternet bağlantısının sunduğu
olanaklar göz önüne alındığında, hiç
sinema salonuna gitmeden bilgisayar monitöründen film izleyenlerin sayısı
hızla artarken seyrin alacağı biçimler neler olabilir? Gençlerin yabancı
filmlerin görüntüleri üzerine kendi dublajlarını eklemeleri sanat eserine
yapılan bir saygısızlık mıdır, yoksa etkileşimin sağladığı demokratik bir
açılım ya da müdahale olarak mı görülmelidir? Türk modernleşmesi dünyanın neresinde?
Modernite-postmodernite arasında ulusal ve kültürel kimlik kuruluşları. Türk
sineması, Avrupa sinemalarından bağımsız düşünülebilir mi? Türk sineması ve
Avrupa sinemaları arasında farklılıklar, benzerlikler, yakınlaşmalar neler?
Türk tahayyülü ve tasavvurundaki Avrupa, Türk Sineması’nda nasıl kurulmuş
olabilir? Türk Sineması, Türk’ü Avrupa’ya göre nerede, nerelerde kurmuş
olabilir? 1890'lardan 2000'li yıllara, Tanzimattan, Meşrutiyetten, Jön Türk
hareketlerinden Avrupa Birliği'ne, ülkemizde sinema seyrinin modern niteliği
ve modernleşmenin seyri artık sinema araştırmalarının alanının yeniden
tanımlanmasını zorunlu kılıyor. Bu
konferans, bir yandan bu alanın genişlemesi, diğer yandan yeni kavramlar,
yeni kavrayışların geliştirilmesi yönünde alçakgönüllü bir adım atmayı
hedefliyor. * Bu metnin hazırlanmasında, Canan Balan, Levent Cantek, Miyase
Christensen, Nezih Erdoğan, Selim Eyüboğlu, Ahmet Gürata, Özge Özyılmaz, Kaya
Özkaracalar, Z. Tül Akbal Süalp katkıda bulunmuşlardır. |
|
|
|
|
|
İrtibat: Canan
Balan |